Λέρος

ΙΣΤΟΡΙΑ
 
Στην αρχαιότητα η Λέρος, μαζί με την Κάλυμνο, ονομάζονταν νήσοι Καλύδνιαι ή Καλύνδια. Το όνομα Λέρος, εικάζεται ότι προέρχεται από το «λευρός», που σημαίνει λείος, ομαλός καθώς η Λέρος, σε αντίθεση με τη βραχώδη Κάλυμνο είναι σχεδόν επίπεδη. 
 
Η στρατηγική της θέση στο νοτιοανατολικό Αιγαίο χάρισε στη Λέρο ένα πλούσιο ιστορικό παρελθόν. Η Λέρος κατοικήθηκε από την 3η χιλιετία π.Χ. Οι πρώτοι κάτοικοί της ήταν Κάρες, Λέλεγες, Φοίνικες και Κρήτες (Μινωίτες). Η Λέρος όπως και όλοι οι Δωδεκανήσιοι, συμμετείχαν στον Τρωικό πόλεμο.Τα πρώτα ίχνη κατοίκησης στο νησί εντοπίστηκαν στο Παρθένι και τη Γούρνα και ανήκουν στην Νεολιθική Εποχή (3η χιλιετία π.Χ).
 
Η «Μάχη της Λέρου», έλαβε χώρα τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο κατά τη «Μάχη της Δωδεκανήσου». Ξεκίνησε στις 26 Σεπτεμβρίου 1943, με το βομβαρδισμό του νησιού, από τη γερμανική αεροπορία και κορυφώθηκε στις 12 Νοεμβρίου 1943, με την απόβαση χερσαίων γερμανικών δυνάμεων. Μετά από μάχες 4 ημερών, στις 16 Νοεμβρίου 1943, η Λέρος καταλήφθηκε και η «Μάχη της Λέρου» κατέληξε με νίκη των δυνάμεων του Άξονα, η οποία ήταν και η τελευταία.
 
Η Λέρος υπήρξε τόπος «εξορίας» πολιτικών κρατούμενων, την εποχή της απριλιανής δικτατορίας (1967-1974), στη θέση Παρθένι. Η Λέρος υπήρξε επίσης τόπος θεραπείας ψυχοπαθών ασθενών ή «Αποικία Ψυχοπαθών Λέρου», όπως γράφει σχετική μαρμάρινη επιγραφή (1957).
 
ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ
 
Η Λέρος είναι νησί του Νοτίου Αιγαίου και υπάγεται στο νομό Δωδεκανήσου. Βρίσκεται ανάμεσα στα νησιά Πάτμο και Λειψούς προς βορά και Κάλυμνο (1 ν.μ.) προς νότο, και απέχει από τον Πειραιά 179 ν.μ. και από τη Μικρασιατική ακτή 7 ν.μ. Έχει πληθυσμό 7.917 κατοίκους, έκταση 54,052 km2 και μήκος ακτογραμμής 82 km, γεγονός που δείχνει τον πλούσιο θαλάσσιο διαμελισμό των ακτών της, που σχηματίζουν βαθείς κόλπους και όρμους. Η πρωτεύουσα του νησιού είναι η Αγία Μαρίνα όπου μαζί με τον Πλάτανο και το Παντέλι αποτελούν, έναν μεγάλο οικισμό, χαρακτηρισμένο ως παραδοσιακό.
 
ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ
 
Η Λέρος είναι ένα τοπίο με συνεχείς εναλλαγές. Περίγραμμα με έντονο θαλάσσιο διαμελισμό που σχηματίζει βαθιά απάνεμα καταφύγια και μεγάλους όρμους σε πολλά σημεία του. Το μεγαλύτερο μέρος του νησιού είναι πεδινό, με κάμπους που φτάνουν ως τη θάλασσα, με χαμηλά βουνά. Το έδαφος της Λέρου παρουσιάζει ήπιο ανάγλυφο με υψηλότερη κορυφή τον Σκουμπάρδο, (327 μ.) στα νότια, ενώ, σε όλο της το μήκος, αναπτύσσονται από βορά προς νότο οι λόφοι Καστέλλι, Τουρλωτή, Κατεβατή, Κλειδί, Πάτελος, Τούρτουσας και Βαθιά Λαγκάδα. Ανάμεσά τους σχηματίζονται χαμηλές πεδινές εκτάσεις και εύφορες κοιλάδες, όπου, λόγω και του ήπιου κλίματος, ευνοούνται οι καλλιέργειες οπωροκηπευτικών, εσπεριδοειδών και ελιάς.
 
ΚΛΙΜΑ
 
Το κλίμα της Λέρου είναι μεσογειακό θαλάσσιο, με ήπιους χειμώνες, αρκετές βροχές, έντονους ανέμους κατά περιόδους και περιόδους με σχετικά μεγάλη ηλιοφάνεια. Η ξηρή-θερμή περίοδος διαρκεί από το τέλος Απριλίου μέχρι τα μέσα Σεπτεμβρίου. Ο θερμότερος μήνας στην περιοχή είναι ο Αύγουστος (27,1οC) ενώ ο ψυχρότερος είναι ο Ιανουάριος (11,9οC). Το μέσο ετήσιο θερμοκρασιακό εύρος είναι 15,2οC.Το ποσοστό υγρασίας κυμαίνεται από 57,6% το μήνα Ιούλιο ως 72,4% το Δεκέμβριο.
 
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
 
Μεγάλο ποσοστό των κατοίκων του νησιού απασχολείται στο κλάδο «υγεία και κοινωνική μέριμνα», καθιστώντας το Κρατικό Θεραπευτήριο της Λέρου (Κ.Θ.Λ) τον μεγαλύτερο εργοδότη στο νησί. Το υπόλοιπο ασχολείται με τον τουρισμό, την μελισσοκομία και την αλιεία.