Translate

Στεμνίτσα

Χτισμένη σε υψόμετρο 1083 μέτρων στις δυτικές πλαγιές του Μαινάλου, η Στεμνίτσα κόβει την ανάσα καθώς φαίνεται να αιωρείται πάνω στα απότομα βράχια, δίπλα στο φαράγγι του Λούσιου. Έχει κηρυχθεί ιστορικός διατηρητέος οικισμός από το 1985, αφού όλο το χωριό αποτελεί πρότυπο παραδοσιακής Αρκαδικής αρχιτεκτονικής με πέτρινα αρχοντικά, παλιές εκκλησίες και γραφικά λιθόστρωτα καλντερίμια.

Η περιοχή όπου βρίσκεται είναι γνωστή από την αρχαιότητα ως Υψούς. Εκεί βρίσκονταν η ομώνυμη πόλη, χτισμένη από τον Υψούντα, έναν από τους πενήντα γιους του βασιλιά της Αρκαδίας Λυκάονα. Το όνομα Στεμνίτσα το πήρε στα μέσα του 7ου μ.Χ. αιώνα μετά την εποίκηση της περιοχής από Σλάβους καθώς Στεμνίτσα στα σλάβικα σημαίνει τόπος δασώδης και σκιερός. Τόπος πλούσιος σε ιστορία, η Στεμνίτσα έπαιξε σημαντικό ρόλο στην επανάσταση του 1821. Διετέλεσε πρώτη άτυπη πρωτεύουσα του επαναστατημένου Ελληνικού έθνους ενώ στις 26 Μαΐου 1821, στο χωριό συστάθηκε η Α’ Πελοποννησιακή Γερουσία. Επίσης, υπήρξε αγαπημένο καταφύγιο του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη που την αποκαλούσε "χωροπούλα του Μοριά" και γενέτειρα του Ιωάννη (Γενναίου) Κολοκοτρώνη. 

Λόγω του δύσβατου της περιοχής ο κόσμος στράφηκε προς το εμπόριο και την αργυροχρυσοχοΐα. Με μακρόχρονη παράδοση στην τέχνη των μετάλλων στο χωριό ιδρύθηκε η Δημόσια Σχολή Αργυροχρυσοχοΐας που ανέδειξε σπάνια επαγγέλματα και τέχνες όπως χαλκωματάδες, σιδηρουργούς και χρυσοχόους. Η σχολή στεγάζεται σ’ ένα επιβλητικό πέτρινο κτίριο στο κέντρο του χωριού και συνεχίζει ως σήμερα τη παραδοσιακή τέχνη. Στα εργαστήρια αργυροχρυσοχοίας του χωριού, οι επισκέπτες μπορούν να αγοράσουν χειροποίητα κοσμήματα και αντίγραφα σπάνιων νομισμάτων.

Διαθέτει πλούσιο λαογραφικό μουσείο, το οποίο στεγάζεται στο αρχοντικό Χατζή, του 18ου αιώνα και αξιόλογες μεταβυζαντινές εκκλησίες, όπως η Ζωοδόχος Πηγή (15ος αι.), οι Τρεις Ιεράρχες (17ος αι.), ο Άγιος Νικόλαος (14ος αι.) και η Παναγία η Μπαφέρω (12ος αι.), στο ύψωμα «Κάστρο». Στο ύψωμα υπήρχε παλιά μεσαιωνικό κάστρο ενώ σήμερα εκεί στέκει ηρώο αφιερωμένο στους αγωνιστές του ’21. Στο ύψωμα μπορεί να φθάσει κάποιος ακολουθώντας το γραφικό μονοπάτι από ξεκινάει από τη πλατεία του χωριού. Σίγουρα η θέα του χωριού από τη μία πλευρά και από το φαράγγι του Λούσιου από την άλλη θα τον αποζημειώσει. Στη κεντρική πλατεία δεσπόζει το καμπαναριό του Αγίου Γεωργίου, κατασκευασμένο από λευκή πελεκητή πέτρα και χτισμένο το 1877.

Η Στεμνίτσα είναι από τα πιο όμορφα και τουριστικά χωριά της περιοχής. Στη κεντρική πλατεία του χωριού παραδοσιακά καφενεία και ταβέρνες περιμένουν τους επισκέπτες να δοκιμάσουν πιάτα της τοπικής αρκαδικής κουζίνας και τη γνωστή παραδοσιακή πορτοκαλόπιτα κάτω από τις φυλλωσιές των αιωνόβιων πλατανιών. Η γειτνίαση του με μερικά από τα πιο σημαντικά αξιοθέατα της ευρύτερης περιοχής καθιστούν το χωριό ιδεώδη τόπο για διακοπές όλες τις εποχές του χρόνου. Διαθέτει παραδοσιακά δωμάτια και γραφικούς ξενώνες για τους επισκέπτες που κατακλύζουν το χωριό κυρίως τα Σαββατοκύριακα. Απέχει 45 χιλιόμετρα από την Τρίπολη και 198 από την Αθήνα μέσω Χρυσοβιτσίου ή 212 μέσω Βυτίνας-Δημητσάνας.

Η Στεμνίτσα συνδέεται με τη Δημητσάνα μέσω ενός μονοπατιού 12.5 περίπου χιλιομέτρων που περνάει δίπλα από μερικά από τα πιο σημαντικά αξιοθέατα της περιοχής όπως η Μονή Προδρόμου, η Παλιά και Νέα Μονή Φιλοσόφου, το Γεφύρι της Μονόπορης και το Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης.