Αρχαιολογικό Μουσείο Αθήνας

Translate

Αρχαιολογικό Μουσείο Αθήνας

Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο είναι το μεγαλύτερο μουσείο της Ελλάδας και ένα από τα σημαντικότερα του κόσμου. Ιδρύθηκε το 1829 και αποτελεί το πρώτο μουσείο που ιδρύθηκε στο ελληνικό κράτος μετά την απελευθέρωση της Ελλάδος από τον Οθωμανικό ζυγό Οι πλούσιες συλλογές του, που αριθμούν περισσότερα από 11.000 εκθέματα, προσφέρουν στον επισκέπτη ένα πανόραμα του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού από την προϊστορική εποχή ως το τέλος της ρωμαϊκής περιόδου.
 
Το Μουσείο βρίσκεται επί της οδού Πατησίων, δίπλα από το ιστορικό συγκρότημα κτηρίων του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου. Μπροστά του και προς την οδό Πατησίων, εκτείνεται μία πλακόστρωτη πλατεία. Το μουσείο στεγάζεται στο επιβλητικό νεοκλασικό κτήριο, που οικοδομήθηκε στα τέλη του 19ου αιώνα. Οι εκθεσιακοί χώροι του, δεκάδες αίθουσες σε κάθε όροφο, καλύπτουν έκταση 8.000 τ.μ. και στεγάζουν τις έξι μεγάλες μόνιμες συλλογές:
 
1. Η Συλλογή Προϊστορικών Αρχαιοτήτων, που περιλαμβάνει έργα των μεγάλων πολιτισμών που αναπτύχθηκαν στο Αιγαίο από την 6η χιλιετία έως το 1050 π.Χ. (νεολιθικού, κυκλαδικού και μυκηναϊκού πολιτισμού) και ευρήματα από τον προϊστορικό οικισμό της Θήρας. Τα σημαντικότερα εκθέματα είναι οι θησαυροί των βασιλικών τάφων των Μυκηνών, οι πινακίδες της Γραμμικής Β γραφής, τα αινιγματικά μαρμάρινα κυκλαδικά ειδώλια και οι θαυμάσια διατηρημένες τοιχογραφίες της Θήρας, που αποτελούν μεγάλες εικονιστικές συνθέσεις.
 
2. Η Συλλογή Έργων Γλυπτικής, που παρουσιάζει την εξέλιξη της αρχαίας ελληνικής γλυπτικής από τον 7ο αι. π.Χ. έως τον 5ο αι. μ.Χ., μέσα από μοναδικά έργα τέχνης. Στον εμπλουτισμό της Συλλογής, η οποία απαριθμεί σήμερα περί τα 16000 γλυπτά, συνέβαλε καθοριστικά η σταδιακή παράδοση αρχαίων από ανασκαφές και αγορές της Aρχαιολογικής Eταιρείας (1884-1893), καθώς και η μεταφορά στο Mουσείο των πιο σημαντικών γλυπτών της περιφέρειας. Tα έργα προέρχονται από ιερά, νεκροπόλεις και δημόσια κτίρια της Aττικής, της Aνατολικής Στερεάς, της Πελοποννήσου και των νησιών του Aιγαίου. Σημαντικός είναι επίσης ο αριθμός γλυπτών από τη Θεσσαλία, τη Δυτική Eλλάδα, τη Mακεδονία, τη Θράκη και την Kύπρο.
 
3. Η Συλλογή Αγγείων και Μικροτεχνίας, που περιλαμβάνει αντιπροσωπευτικά έργα της αρχαίας ελληνικής κεραμικής από τον 11ο αι. π.Χ. έως και τη ρωμαϊκή εποχή, και αντιπροσωπεύεται από τα κυριώτερα εργαστήρια (αττικό, βοιωτικό, κορινθιακό, λακωνικό, νησιωτικό-ιωνικό). Παρουσιάζονται επίσης εκθέματα από σημαντικά ιερά, όπως το Σούνιο στην Αττική, το Θέρμο στη Αιτωλία, το ιερό της Άρτεμιδος Ορθίας στην Λακωνία, το Ηραίο της Περαχώρας στην Κορινθία και το Ηραίο του Άργους στην Αργολίδα. Πρόσφατα το εκθεσιακό πρόγραμμα της Συλλογής ολοκληρώθηκε με την έκθεση των Συλλογών Σταθάτου και Βλαστού - Σερπιέρη, των ελληνιστικών και γυάλινων αγγείων, των ειδωλίων καθώς και των χρυσών και αργυρών σκευών και κοσμημάτων.
 
4. Η Συλλογή Έργων Μεταλλοτεχνίας με πολλά μοναδικά πρωτότυπα έργα, αγάλματα, ειδώλια και έργα μικροτεχνίας. Η Συλλογή ορίστηκε ως αγαλματιοθήκη, δηλαδή "Συλλογή πήλινων και χαλκών αγαλματίων και λοιπών διαφόρου ύλης αρχαίων" με το Βασιλικό Διάταγμα της 31ης Iουλίου 1893 περί "Διοργανισμού του Eθνικού Aρχαιολογικού Mουσείου". Ωστόσο, άρχισε να δημιουργείται το 1858, όταν τα μετάλλινα αρχαία έργα τέχνης αποτελούσαν τμήμα της εν Aθήναις Aρχαιολογικής Eταιρείας, που στεγαζόταν τότε στο Πανεπιστήμιο Aθηνών.
 
5. Η Συλλογή Αιγυπτιακών και Ανατολικών Αρχαιοτήτων με έργα τέχνης, που χρονολογούνται από την προδυναστική περίοδο (5000 π.Χ.) έως και τους χρόνους της ρωμαϊκής κατάκτησης. Τον πυρήνα της Συλλογής αποτελούν οι μεγάλες δωρεές δύο φιλότεχνων ομογενών από την Αίγυπτο, του Ιωάννη Δημητρίου και του Αλέξανδρου Ρόστοβιτς, που δωρίθηκαν στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο το 1880 και το 1904 αντίστοιχα. Η Συλλογή εμπλουτίστηκε από τις δωρεές της Ελληνικής Αρχαιολογικής Εταιρείας το 1894, της Αιγυπτιακής κυβέρνησης το 1893, άλλες μεμονωμένες μικρότερες δωρεές, καθώς και αντικείμενα προερχόμενα από ανασκαφές στον Ελλαδικό χώρο.
 
6. Η Συλλογή Κυπριακών Αρχαιοτήτων αριθμεί περίπου 850 έργα, τα οποία αντιπροσωπεύουν όλες τις χρονικές περιόδους της Κυπριακής ιστορίας και τέχνης από την Πρώιμη Χαλκοκρατία (περ. 2500 π.Χ.) έως τους Ρωμαϊκούς χρόνους (4ος αι. μ.Χ.). Συγκροτήθηκε σταδιακά από τον 19ο αιώνα, με αγορές έργων της Αρχαιολογικής Εταιρείας (1879) και δωρεές συλλεκτών (1880, 1895, 1897). Ο εμπλουτισμός της συνεχίστηκε στις αρχές του 20ου αιώνα με αγορές, δωρεές καθώς και μέσω προγράμματος επίσημης ανταλλαγής αρχαιοτήτων (1928).
 
Το μουσείο διαθέτει σύγχρονα εργαστήρια συντήρησης μεταλλικών αντικειμένων, κεραμικής, λίθου, εργαστήρια εκμαγείων, οργανικών υλών, φωτογραφικό εργαστήριο και χημικό εργαστήριο. Επίσης, διαθέτει πλούσιο φωτογραφικό αρχείο και βιβλιοθήκη με πολλές σπάνιες εκδόσεις, η οποία εμπλουτίζεται διαρκώς για τις ανάγκες του επιστημονικού προσωπικού. Στους χώρους του στεγάζονται αίθουσες, αμφιθέατρο διαλέξεων, περιοδικών εκθέσεων, όπως και ένα από τα μεγαλύτερα πωλητήρια του Ταμείου Αρχαιολογικών Πόρων.
 
Από τη δεκαετία 1980 μέχρι σήμερα, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο πραγματοποιεί θεματικές ή διαχρονικές περιοδικές εκθέσεις, με πολλά και ενδιαφέροντα θέματα.  Από τα τέλη του 20ού αιώνα, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, εκτός από την δική του πολύπτυχη, πολιτιστική και εκπαιδευτική, δραστηριότητα, συμμετέχει σε πλήθος εκθεσιακών προγραμμάτων της Ελλάδας και του εξωτερικού.