Translate 
Χάνι της Γραβιάς
Στο Χάνι της Γραβιάς εξελίχθηκε μια από τις πιο ένδοξες σελίδες της Ελληνικής Επανάστασης του 1821. Στις 8 Μαΐου 1821, οι Έλληνες μαχητές με επικεφαλής τον Οδυσσέα Ανδρούτσο έγραψαν τη δική τους ιστορία ηρωισμού και δόξας. Περίπου 40 ημέρες μετά την έναρξη της επανάστασης και αφού οι Τούρκοι με επικεφαλής τον Ομέρ Βρυώνη είχαν νικήσει στη μάχη της Αλαμάνας όπου είχε βρει μαρτυρικό θάνατο ο Αθανάσιος Διάκος, αποφάσισαν να κινηθούν προς τη Πελοπόννησο για να καταπνίξουν τον πυρήνα της Επανάστασης. Για τη πορεία τους προς τη Πελοπόννησο, επέλεξαν το δρόμο από τη Σκάλα Σαλώνων, διασχίζοντας τη Ρούμελη και καταλαμβάνοντας τα Σάλωνα (σημερινή Άμφισσα).
Ο Έλληνες οπλαρχηγοί Οδυσσέας Ανδρούτσος, Δυοβουνιώτης και Πανουργιάς αποφάσισαν να τους εμποδίσουν και συναντήθηκαν στο Χάνι της Γραβιάς για να οργανωθούν. Ο Ανδρούτσος επέλεξε το μικρό χάνι για να οργανώσει την άμυνα του απέναντι στο τουρκικό στρατό που απαριθμούσε 9.000 πολεμιστές και 1.000 περίπου έφιππους. Σηκώθηκε όρθιος και ζήτησε από τους πολεμιστές του όποιος ήταν έτοιμος να πεθάνει μαζί του να πιαστεί στο χορό μαζί του. Ένα-ένα τα παλικάρια άρχισαν να χορεύουν μαζί του, ωστόσο αναγκάστηκε να επιλέξει 117 επειδή το χάνι ήταν μικρό και δεν χωρούσαν άλλοι.
Το πρωινό της 8ης Μαΐου 1821 οχυρώθηκαν στο χάνι και περίμεναν τους Τούρκους. Οι άλλοι δύο οπλαρχηγοί με τους άντρες τους είχαν πιάσει τα ψηλώματα γύρω από το χάνι. Όταν ο Ομέρ Βρυώνης έφτασε, έστειλε αγγελιοφόρο ζητώντας από τους Έλληνες να παραδοθούν. Το βόλι όμως του Οδυσσέα Ανδρούτσου τον έριξε νεκρό και έτσι η μάχη ξεκίνησε. Όλες οι επιθέσεις των Τούρκων εκείνη την ημέρα απέτυχαν και οι σύμβουλοι του Ομέρ Βρυώνη τον συμβούλεψαν να καλέσει το πυροβολικό από τη Λαμία και να επιτεθεί με κανόνια. Οι Έλληνες όμως αντελήφθησαν την κίνηση των Τούρκων και το βράδυ εγκατέλειψαν το χάνι περνώντας μέσα από τις γραμμές του αντιπάλου.
Στη μάχη αυτή, οι Έλληνες έχασαν 6 μαχητές, ενώ οι Τούρκοι πάνω από 300. Το μεγαλύτερο όμως κέρδος ήταν ότι κατάφεραν να καθυστερήσουν τους Τούρκους και να χαλάσουν τα σχέδια του Ομέρ Βρυώνη για κάθοδο στη Πελοπόννησο.
Τοποθεσία
Το Χάνι της Γραβιάς βρίσκεται στον ομώνυμο οικισμό απέναντι από το ναό του Αγίου Αθανασίου. Το σημερινό κτήριο είναι πιστό αντίγραφο του κτηρίου εκείνης της εποχής που κατέρρευσε. Σήμερα λειτουργεί ως μουσείο και μέσα από προβολές δίνεται η δυνατότητα στους επισκέπτες να παρακολουθήσουν αναπαράσταση της ιστορικής εκείνης μάχης. Επίσης κάθε χρόνο διοργανώνονται πανηγυρικές εκδηλώσεις μνήμης.
Απέναντι από το χάνι στέκει η προτομή του ήρωα Οδυσσέα Ανδρούτσου και ένα μνημείο με τα ονόματα των υπολοίπων 117 αγωνιστών που πολέμησαν μαζί του.
Ωράριο Λειτουργίας και Εισιτήρια
Το Χάνι της Γραβιάς είναι ανοικτό καθημερινά από τις 09:00 – 17:00. Το κανονικό εισιτήριο κοστίζει €5,00 και το μειωμένο €3,00 (Μαθητές, φοιτητές, άνεργοι, ΑμεΑ, πολύτεκνοι)
